Mobbing, bir çalışana işyerinde sistemli biçimde, sürekli ve kasıtlı olarak uygulanan psikolojik baskı, yıldırma ve dışlama davranışlarıdır. Tek seferlik bir tartışma veya anlık gerginlik mobbing sayılmaz; mobbingin ayırt edici özelliği, davranışların süreklilik göstermesi ve çalışanı yıpratmaya, işten ayrılmaya zorlamaya yönelik olmasıdır. Mobbinge maruz kalan işçinin hem iş hukuku hem de tazminat hukuku açısından hakları vardır.
Mobbing Nasıl Ortaya Çıkar?
Mobbing çeşitli biçimlerde görülebilir: sürekli haksız eleştiri, görevlerin bilinçli olarak zorlaştırılması veya anlamsızlaştırılması, sosyal dışlama, aşağılama, asılsız suçlamalar veya performansı imkânsız kılan koşullar dayatma. Bu davranışların ortak noktası, çalışanı psikolojik olarak yıpratmaya yönelik sistemli bir örüntü oluşturmasıdır.
Mobbing Nasıl İspatlanır?
Mobbing davalarında ispat kritiktir çünkü davranışlar çoğu zaman örtülüdür. İşe yarayan deliller: yazışmalar (e-posta, mesaj), tanık beyanları, tutulan günlük kayıtlar (olayların tarih ve içeriğiyle not edilmesi), sağlık raporları (psikolojik etkileri gösteren) ve varsa resmi şikâyet kayıtları. Delillerin düzenli ve zaman sırasına göre toplanması, örüntünün gösterilmesini sağlar. Haklı fesih ve kıdem →
Sık Sorulan Sorular
Mobbing nedeniyle işten ayrılırsam tazminat alabilir miyim?
Mobbing, işçi için haklı fesih nedeni olabilir. Bu durumda işçi, istifa etmiş sayılmaz; haklı nedenle ayrıldığı için kıdem tazminatına hak kazanabilir ve ayrıca uğradığı zarar için manevi tazminat talep edebilir. İspat, bu hakların temelidir.
Tek bir olay mobbing sayılır mı?
Kural olarak hayır. Mobbingin tanımında süreklilik ve sistematiklik vardır. Tek seferlik bir olay, başka bir hukuki sorumluluk (hakaret, tehdit gibi) doğurabilir ama tek başına mobbing olarak nitelenmesi zordur.
Amirim değil, iş arkadaşım yapıyorsa yine mobbing mi?
Mobbing yalnızca üstten asta değil, çalışanlar arasında (yatay) veya asttan üste de olabilir. Belirleyici olan, davranışların sistemli ve yıldırıcı niteliğidir. İşverenin bu duruma göz yumması da sorumluluk doğurabilir.
Ne yapmalıyım, hemen istifa mı etmeliyim?
Aceleci karar yerine önce delilleri toplamak önemlidir. Olayları kayıt altına almak, tanıkları belirlemek ve bir avukata danışmak, hem haklarınızı korur hem de olası bir davada güçlü konumda olmanızı sağlar.
Mobbing yaşıyorsanız haklarınızı öğrenmek için arayın.